Voorkom phytophthora: herken de eerste signalen
Je tomatenplanten groeien goed, de aardappelen staan er prachtig bij en de eerste oogst lijkt binnen handbereik. Maar dan verschijnen er plotseling bruine vlekken op het blad. Binnen enkele dagen ziet de plant er ziek uit en lijkt de groei stil te vallen.
Grote kans dat je te maken hebt met phytophthora, een van de meest gevreesde plantenziekten onder moestuinders.
Vooral in warme, vochtige zomers kan deze schimmelachtige ziekte zich razendsnel verspreiden. Gelukkig kun je veel schade voorkomen door de eerste signalen op tijd te herkennen.
Wat is phytophthora?
Phytophthora is een ziekte die vooral aardappelen en tomaten aantast. De ziekte wordt veroorzaakt door een schimmelachtige ziekteverwekker die zich snel verspreidt via vocht, regen en wind.
Wanneer de omstandigheden gunstig zijn – warm én vochtig – kan een besmetting zich binnen enkele dagen door een hele tuin verspreiden.
Herken de eerste signalen
Hoe eerder je phytophthora ontdekt, hoe groter de kans dat je verdere verspreiding voorkomt.
Let op deze symptomen:
Bij tomaten
- Bruine of grijsbruine vlekken op bladeren;
- Verwelkende bladeren;
- Donkere plekken op stengels;
- Bruine, harde plekken op vruchten.
Bij aardappelen
- Donkere vlekken op het blad;
- Gele randen rondom de vlekken;
- Bruine verkleuring van stengels;
- Rotte plekken op aardappelknollen.
Vaak begint de aantasting onderin de plant en verspreidt deze zich vervolgens snel naar boven.
Waarom verspreidt phytophthora zich zo snel?
De ziekte houdt van vochtige omstandigheden. Regen, dauw en een hoge luchtvochtigheid zorgen ervoor dat sporen gemakkelijk worden verspreid.
Vooral na perioden met:
- Warm weer;
- Veel regen;
- Onweerachtige omstandigheden;
- Dichte beplanting;
neemt het risico sterk toe.
Wat kun je doen om phytophthora te voorkomen?
Zorg voor voldoende luchtcirculatie
Planten die dicht op elkaar staan drogen minder snel op na een regenbui. Geef tomaten en aardappelen voldoende ruimte.
Geef water bij de wortels
Probeer bladeren zoveel mogelijk droog te houden. Geef water rechtstreeks aan de bodem en niet over het gewas.
Verwijder aangetast blad direct
Zie je verdachte plekken? Knip aangetaste bladeren meteen weg en voer ze af via het restafval. Gooi ze niet op de composthoop.
Kweek tomaten onder een afdak
Tomaten die beschut staan tegen regen hebben aanzienlijk minder kans op besmetting.
Kies resistente rassen
Steeds meer tomaten- en aardappelrassen zijn beter bestand tegen phytophthora. Vraag hiernaar bij kwekers of zaadleveranciers.
Wat als je plant besmet is?
Wanneer een plant zwaar is aangetast, is het vaak verstandig deze volledig te verwijderen. Dat klinkt drastisch, maar voorkomt dat de ziekte zich verspreidt naar andere planten op de tuin.
Verwijder de plant zorgvuldig en voer deze af via het restafval.
Samen alert op het tuinpark
Omdat phytophthora zich gemakkelijk verspreidt, is het belangrijk dat tuinders elkaar informeren wanneer besmettingen worden ontdekt. Door snel te handelen kunnen grotere problemen worden voorkomen.
Een gezonde moestuin begint met regelmatig controleren. Loop daarom regelmatig een rondje langs je gewassen en let op veranderingen in blad, stengels en vruchten.
Voorkomen is beter dan genezen
Phytophthora is helaas niet volledig te voorkomen, maar met een goede voorbereiding en snelle signalering kun je de schade vaak beperken. Door voldoende afstand tussen planten, slim water geven en alert te zijn op de eerste symptomen, vergroot je de kans op een gezonde oogst.
Bij AVVN stimuleren we natuurlijk tuinieren en kennisdeling. Want hoe beter we ziekten en plagen herkennen, hoe sterker en veerkrachtiger onze volkstuinen worden.
